Wat is rauwe honing?

Het verschil tussen rauwe honing en bewerkte honing

Honing heeft een eeuwenoude geschiedenis en werd al in de oudheid gewaardeerd om zijn eigenschappen. Er zijn zelfs sporen van honing gevonden in Egyptische graven, wat bewijst dat de houdbaarheid en waarde van dit natuurproduct al millennia worden herkend.

Om te begrijpen wat rauwe honing precies is, moet je kijken naar hoe de bijen nectar verzamelen uit bloemen in de wilde flora. De bijen zetten deze nectar om in honing en slaan het op in de raat. Bij puur honing wordt dit product koud verwerken, wat betekent dat er geen hitte aan te pas komt tijdens het oogsten en verpakken.

In de meeste gevallen van supermarket honey wordt de honing echter verhit. Dit gebeurt vaak via een proces zoals au bain-marie, waarbij de honing in een waterbad wordt verwarmd om het vloeibaar te houden en kristallisatie te voorkomen. Pasteurisatie gaat echter een stap verder; hierbij wordt de honing op veel hogere temperaturen verhit om alle micro-organismen te doden. Wanneer honing wordt verhit tot een maximale temperatuur die te hoog is, gaan de natural enzymes en andere waardevolle componenten verloren.

Daarnaast vindt er bij reguliere honing vaak een ultrafijne filtering plaats. Hierdoor worden kleine deeltjes stuifmeel en propolis verwijderd. Dit zorgt voor een heldere, doorzichtige kleur die aantrekkelijk is in het schap, maar het haalt ook de natuurlijke bestanddelen weg die rauwe honing juist kenmerken. Gefilterde honing is daarom minder rijk aan deze natuurlijke elementen dan de variant die je bij lokale imkers koopt.

Je kunt rauwe honing herkennen aan de textuur en smaak. Omdat het koud verwerken is toegepast, is de honing vaak dikker en kan deze sneller kristalliseren (korrelig worden). De smaak is doorgaans intenser en complexer dan die van de gladde, vloeibare varianten uit de fabriek.

Verschillende soorten rauwe honing

Er zijn wereldwijd veel varianten van onbewerkte honing, elk met eigen eigenschappen door de planten waar de bijen uit vliegen. Een bekend voorbeeld is Manuka honing, die afkomstig is uit Nieuw-Zeeland en Australië. Deze soort staat bekend om specifieke eigenschappen die verschillen van de honing uit een mediterrane klimaat of uit Europa, zoals Polish honey.

De kwaliteit van de honing hangt sterk af van de omgeving. Honing uit gebieden met een rijke natuur, zoals een Nationale Park of een Bio Sfeerreservaat, bevat vaak meer diverse pollen. Zo is honing uit de regio van de berg Olympus of het Unesco Olympus gebied een voorbeeld van producten die profiteren van een diverse wilde flora. Voorbeelden hiervan zijn Cento Anni’s Rauwe Honing en de producten van Papamanolis Vasilis.

Als je kiest voor biologische honing, let je erop dat de bijen geen bloemen hebben bezocht die behandeld zijn met chemische bestrijdingsmiddelen. Een biologische certificering geeft je hier zekerheid over. In Nederland kun je voor kwaliteitscontrole kijken naar keurmerken zoals die van de Keuringsdienst van Waarde.

Rauwe honing en je gezondheid

Vanwege de onbewerkte staat bevat rauwe honing stoffen die kunnen bijdragen aan een goede gezondheid, zoals hydraterende eigenschappen voor de huid of ondersteuning bij milde keelklachten. Toch is er een belangrijk medisch risico waar je rekening mee moet houden: de bacterie Clostridium botulinum. Volgens medische richtlijnen kan deze bacterie in rauwe honing voorkomen.

Voor gezonde volwassenen is dit meestal geen probleem, omdat het lichaam de gifstoffen van deze bacterie kan afbreken. Echter, voor baby’s onder het eerste levensjaar is rauwe honing gevaarlijk. Hun darmstelsel is nog niet sterk genoeg om deze bacteriën te bestrijden, wat kan leiden tot een ernstige vorm van botulisme. Geef daarom nooit rauwe honing aan zuigelingen.

Voor mensen met hart- en vaatziekten is de belangrijkste factor in honing de suiker. Of het nu gaat om raw honey of bewerkte varianten, honing verhoogt de bloedsuikerspiegel. Volgens de Hartstichting is een beperkte inname van verzadigde vetten en suikers gunstig voor het hart. Te veel suiker kan leiden tot gewichtstoename en beïnvloedt de bloeddruk, wat een risico vormt voor mensen met hartfalen of coronaire hartziekte.

Rauwe honing in een hartgezond voedingspatroon

Je kunt rauwe honing gebruiken als smaakmaker, maar doe dit met mate. In plaats van suiker in de thee of over je yoghurt, kan een kleine hoeveelheid rauwe honing een natuurlijke keuze zijn. Let er wel op dat je dit afstemt op je totale dagelijkse inname van koolhydraten.

Een hartgezonde leefstijl draait om balans. Combineer het gebruik van natuurlijke zoetstoffen met veel groenten, fruit en volkorenproducten. Beweging en een gezond gewicht helpen je om de effecten van suikers in je bloed beter te reguleren. Als je twijfelt over de hoeveelheid suikers die jij mag consumeren, is het raadzaam om dit te bespreken met je huisarts of cardioloog.

Let bij het kopen van honing op het etiket. Termen als puur, rauw of koud geperst wijzen vaak op een minder bewerkt product. Lokale imkers kunnen je vaak precies vertellen uit welke flora de honing is gehaald en of er geen hittebehandeling heeft plaatsgevonden.

Vraag bij je volgende afspraak aan je huisarts of cardioloog hoeveel gram suikers (inclusief natuurlijke suikers uit honing) passen binnen jouw persoonlijke behandelplan, gezien je huidige hartconditie.

Deze informatie is algemeen en vervangt geen medisch advies. Heb je klachten of twijfel je, neem dan contact op met je huisarts of cardioloog. Bij acute klachten bel je 112.