Stil hartinfarct: verborgen hartschade & risicofactoren

Wat is een stil hartinfarct en waarom merk je het niet?

Een stil hartinfarct is een hartaanval die je vaak niet voelt. Geen hevige pijn op de borst, geen alarmsignalen – maar de schade aan je hart kan net zo groot zijn als bij een ‘klassieke’ hartaanval. Omdat klachten vaag of afwezig zijn, wordt een stil infarct vaak pas jaren later ontdekt.

Hoe vaak komt een stil hartinfarct voor?

Stille infarcten zijn minder zeldzaam dan gedacht. Vooral mensen met hoge bloeddruk, diabetes of een verhoogd cholesterol lopen een groter risico. Bij vrouwen worden stille infarcten vaker gemist, deels omdat klachten zoals extreme vermoeidheid of kortademigheid niet altijd direct aan het hart worden gekoppeld.

Belangrijkste risicofactoren voor een stil hartinfarct

Een aantal factoren vergroot de kans dat je een hartaanval niet opmerkt:

• Hoge bloeddruk – langdurige schade aan hart en bloedvaten zonder duidelijke klachten.
• Diabetes – kan de zenuwbanen die pijn waarnemen minder gevoelig maken.
• Familiegeschiedenis en hoog cholesterol – verhogen het risico op hart- en vaatziekten.

Hoge bloeddruk en verborgen hartschade

Een hoge bloeddruk is een stille risicofactor. Vooral bij jonge mensen wordt hij vaak niet ontdekt, omdat standaardcontroles pas vanaf veertig jaar starten. Toch kan schade al vroeg beginnen.

Diabetes en het verhoogde risico

Bij diabetes kan een stil infarct nog makkelijker onopgemerkt blijven, omdat zenuwen die pijnprikkels doorgeven minder goed werken.

Bij welke typen infarcten komt een stil infarct vaker voor?

Niet alle hartinfarcten gedragen zich hetzelfde. Een stil infarct wordt vaker gezien bij:

• Niet-ST-elevatie-infarcten (NSTEMI’s) – kleinere infarcten zonder typische ECG-veranderingen.
• Kleine of gedeeltelijke afsluitingen van een kransslagader – de doorbloeding stokt, maar stopt niet volledig.
• Microvasculaire infarcten (MINOCA) – schade aan de kleinste bloedvaatjes, vaker bij vrouwen en mensen met diabetes.

Hoe wordt een stil hartinfarct ontdekt?

Omdat klachten ontbreken, komen stille infarcten vaak bij toeval aan het licht:

• MRI-scan of hart-echo – laten littekens van oude schade zien.
• Geavanceerd ECG of inspanningstest – kan afwijkingen opsporen die een standaard ECG mist.
• Bloedonderzoek – soms worden oude spierschade-markers gevonden.

Wat kun je doen om je hart te beschermen?

• Ken je risico’s: laat regelmatig je bloeddruk, cholesterol en bloedsuiker checken.
• Let op subtiele signalen zoals onverklaarde vermoeidheid, kortademigheid of hartkloppingen.
• Pas je leefstijl aan: stoppen met roken, gezond eten, bewegen en stress beperken maken echt verschil.

Voor de geïnteresseerden: lees het onderzoek

Een recente publicatie van Julien van Oortmerssen onderzoeker bij het Erasmus MC (Nederland, 2024) benadrukt hoe groot de ziektelast van risicofactoren is. Hart in Shape heeft de publicatie van dit onderzoek samengevat in begrijpelijke taal. Lees de vertaalde samenvatting hier.

*Het originele onderzoek: Burden of risk factors in women and men with unrecognized myocardial infarction: a systematic review and meta-analysis